Publicaties & inspiratie
Met verschillende publicaties willen we docenten en leerlingen inspireren levensbeschouwing en religie in de klas vanuit de perspectieven te onderzoeken.
Inspiratieboeken
De belangrijkste publicaties van LERVO zijn de Inspiratieboeken die verschillende onderdelen van het kerncurriculum L&R en de perspectiefgerichte didactiek belichten. Elk hoofdstuk in de Inspiratieboeken beschrijft inhoudelijke en vakdidactische achtergrondinformatie voor docenten en praktische werkvormen voor in de klas. De Inspiratieboeken zijn geschikt als studieboeken voor de docentenopleidingen (hbo en wo) en voor gebruik in de onderwijspraktijk.
Aan de Inspiratieboeken werken veertig docenten en onderzoekers mee, met Markus Altena Davidsen als coördinator. We maken vier Inspiratieboeken:
- Nieuwe werelden openen: Perspectieven op Levensbeschouwing en Religie (2025)
- Bronnen van zin: Perspectieven op religieuze verschijnselen (2026)
- Religie, levensbeschouwing en burgerschap: Perspectieven op de levensbeschouwelijk diverse samenleving (verwacht 2028)
- Geestelijke stromingen: Perspectieven op de wereldreligies en het humanisme (verwacht 2029)
Naast de Inspiratieboeken publiceren we ook onder andere in Narthex (het vakblad van de VDLG).
Inspiratieboek deel 2 Bronnen van zin. Perspectieven op religieuze verschijnselen
Het tweede inspiratieboek van LERVO: Bronnen van zin. Perspectieven op religieuze verschijnselen verscheen in maart 2026. Het boek beschrijft hoe je onderzoekend onderwijs kunt geven over religieuze teksten, rituelen, objecten en gemeenschappen en hoe je hierbij gebruik kunt maken van de perspectievenbenadering. Doelgroep: (beginnende) docenten in het VO.
Inspiratieboek deel 1 Nieuwe werelden openen. Perspectieven op Levensbeschouwing en Religie
Eerste deel van vier publicaties waarin we voor docenten en studenten uitwerken hoe de perspectiefgerichte benadering een integratie is van verschillende benaderingen in het vakgebied Levensbeschouwing en Religie in het VO. Doelgroep: (beginnende) docenten in het VO.
Brochure Een nieuw kerncurriculum voor Levensbeschouwing en Religie.
In deze brochure lees je alle informatie om te kunnen inschatten hoe het curriculum van LERVO passend is op jouw school. Voor het vak Godsdienst of Levensbeschouwing of om vanuit andere vakgebieden aandacht te besteden aan de betekenisdimensie van de lesstof.
De Perspectievenplacemat
De tien perspectieven zijn invalshoeken om vragen te stellen over het onderwerp dat je bestudeert. Door met de perspectieven te werken krijgen leerlingen toegang tot dit vakgebied, doen er kennis over op en komen tot inzichten voor hun eigen mens en wereldbeeld, hun eigen levensbeschouwelijke principes.
Handboek Vakdidactiek Levensbeschouwing & Religie (Monique van Dijk-Groeneboer et al.)
Een groep lerarenopleiders en vakdidactici van diverse opleidingen heeft aan de ontwikkeling van dit vakdidactisch handboek voor het vak Levensbeschouwing in het VO gewerkt. In het boek hebben zij de breedte van het vak de ruimte gegeven. Uiteenlopende benaderingswijzen, fundamentele vragen en praktische suggesties komen allemaal aan de orde. We verwachten dat het boek eind 2026 weer in gedrukte vorm verschijnt.
Gaandeweg hebben we gepubliceerd over de ontwikkeling van het landelijk kerncurriculum, onder andere in Narthex. Hieronder vind je de belangrijkste publicaties vanaf 2018.
Enthousiasme over het conceptcurriculum (2026)
Hartverwarmende reacties op de eerste conceptversie van het kerncurriculum. We doen verslag van de ontvangen feedback en hoe de werkgroep daarmee verdergaat.
Nieuwe ontwikkelingen in de herziening van het curriculum (2026)
Over de verbinding tussen de nieuwe conceptkerndoelen voor o.a. Mens en Maatschappij en Burgerschap en het nieuwe kerncurriculum L&R. Narthex: Tijdschrift voor levensbeschouwing en educatie 26(1), 33-34
Vakinhoudelijke bekwaamheid docenten GL (2025)
Hoe zit het nou precies met de vakinhoudelijke bekwaamheid van docenten GL? Narthex: Tijdschrift voor levensbeschouwing en educatie 25(3), 34
Rationale voor het landelijk kerncurriculum L&R van LERVO (2022)
Dit artikel in het tijdschrift voor religie en samenleving beschrijft de vormingstheoretische vertrekpunten van het landelijk kerncurriculum. Het introduceert ook de negen vakperspectieven en de vier leerlijnen van het curriculum.
Goed onderwijs gaat uit van vragen (2021)
Goed onderwijs gaat uit van vragen: Voorbij het mythedenken over religie”, Narthex: Tijdschrift voor levensbeschouwing en educatie 21(2), 48-54.
Een perspectiefgericht benadering van het vakgebied L&R (2021)
Beschrijving van keuze om een perspectiefgerichte vakdidactiek te ontwikkelen als basis voor het landelijk kerncurriculum, om hiermee de twee eerder voorgestelde leerlijnen met elkaar te vervlechten.
Durf vernieuwend te zijn: Feedback vanuit het veld (2021)
Opbrengsten van de ronde van focusgesprekken met docenten, opleiders, uitgevers en onderzoekers in dedember 2020 waarin gereageerd werd op het Voorstel basiscurriculum.
Voorstel basiscurriculum Levensbeschouwing en Religie (2020)
Eerste concept voor het kerncurriculum (toen basiscurriculum genoemd). Aan de hand van deze tekst hebben we een ronde van focusgesprekken georganiseerd.
Het religieonderwijs in Noorwegen (2019)
Objectief, kritisch en pluralistisch: Wat Nederland kan leren van het Noorse onderwijs over levensbeschouwing en religie”, Narthex: Tijdschrift voor levensbeschouwing en educatie 19(2), 11-19.
Het religieonderwijs in Engeland (2019)
Mag het een pondje meer zijn? Leren van levensbeschouwelijke educatie in Engeland”, Narthex: Tijdschrift voor levensbeschouwing en educatie 19(2), 5-10.
Het begrip religie (2018)
“Het begrip religie: Over het religiewetenschappelijke definitiedebat en zijn implicaties voor het voortgezet onderwijs”, Narthex: Tijdschrift voor levensbeschouwing en educatie 18(4), 58-64.
Het begrip worldview (2018)
“Betekenisvol ‘identiteitsgedoe’: Hoe het concept ‘worldview’ kan bijdragen aan het denken over de identiteit van scholen en levensbeschouwelijk onderwijs”, Narthex: Tijdschrift voor levensbeschouwing en educatie 18(4), 65-70.
Het begrip levensbeschouwing (2018)
“Zijn onze concepten misschien te vaag? Reflecties op de kerngedachten ‘levensbeschouwing’, ‘levensvragen’ en ‘zin’”, Narthex: Tijdschrift voor levensbeschouwing en educatie 18(4), 71-76.
Basisnotitie en pleidooi voor een algemeen vormend kerncurriculum levensbeschouwing en religie (2018)
Basisnotitie en pleidooi voor een algemeen vormend kerncurriculum levensbeschouwing en religie door een kernteam vanuit verschillende opleidingen.
Interview met Leo van Hoorn (2018)
Leo van hoorn was samen met Taco Visser kwartiermaker van het Expertisecentrum. Leo was daarbij verantwoordelijk voor de inrichting en coördinatie van de bestuurlijke processen. Het resultaat is een bevlogen betoog van een van huis uit orthopedagoog met een missie: stagnatie aanpakken.
Het Expertisecentrum LERVO (2018)
Een beschrijving van het waarom, de doelen en de samenstelling van het Expertisecentrum Levensbeschouwing en Religie in het Voortgezet Onderwijs.